その他一覧へ戻る

ラウールの法則

鉄TeX機能紹介/TikZサンプル/髙橋作成/溶液の性質.tex鉄TeX機能紹介 / TikZhybrid

レンダリング結果

2ページ / 同名PDFあり
ラウールの法則 preview
ラウールの法則 preview
PDFを開く
TeXソース
TeXソース
入力コード
\documentclass[b5j,9pt,twoside]{tetsujsarticle}
\usepackage{tetsuchem}
\pagestyle{fancy}

\begin{document}

\小見出し{ラウールの法則}

不揮発性物質が溶けた溶液の飽和蒸気圧は,純溶媒の飽和蒸気圧に比べて低下する。この現象を,\gt{蒸気圧降下}という。その原因は,不揮発性物質が溶媒分子の蒸発を妨げることにある。

$N\〔\mol〕$の純溶媒に,$n\〔\mol〕$の不揮発性物質を溶かした希薄溶液の蒸気圧降下を,ミクロな観点から定量的に導出する。ただし,温度は常に一定とし,この温度における純溶媒の飽和蒸気圧を$P_0\〔\Pa〕$,溶液の飽和蒸気圧を$P\〔\Pa〕$とする。

\begin{center}
\begin{tikzpicture}[>=latex]
\node at (1.5,-0.4) {\small\gt{純溶媒}};
\draw[fill=black!35!white] (0,0) -- (0,1.25) -- (3,1.25) -- (3,0) --cycle;
\draw (0,1.25) -- (0,2.5) -- (3,2.5) -- (3,1.25);
\node[left,draw,single arrow,single arrow head extend=0.25cm,fill=black!40!white,rotate=90,scale=0.65] at (1.5,2.5) {\color{black!40!white}bp};%ここまで左容器
\draw[fill=white] (0.45,2) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (1.1,1.75) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (2.1,1.9) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (2.6,2.2) circle (0.15cm);%気相中の分子
\draw[fill=white] (0.35,1.05) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (0.95,1.05) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (1.4,1) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (1.8,1.05) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (2.65,1.05) circle (0.15cm);%液相1段目
\draw[fill=white] (0.3,0.72) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (0.7,0.79) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (1.1,0.71) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (1.6,0.7) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (2.2,0.76) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (2.8,0.65) circle (0.15cm);%液相2段目
\draw[fill=white] (0.2,0.35) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (0.75,0.45) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (1.35,0.5) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (1.93,0.58) circle (0.15cm);%液相3段目
\draw[fill=white] (0.5,0.2) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (1.15,0.2) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (1.75,0.25) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (2.35,0.3) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (2.75,0.2) circle (0.15cm);%液相4段目,ここまで左粒子
\draw[->] (0.35,1.2) -- (0.35,1.6);
\draw[<-] (0.65,1.25) -- (0.65,1.65);
\draw[->] (0.95,1.2) -- (0.95,1.6);
\draw[<-] (1.375,1.25) -- (1.375,1.65);
\draw[->] (1.8,1.2) -- (1.8,1.6);
\draw[<-] (2.225,1.25) -- (2.225,1.65);
\draw[->] (2.65,1.2) -- (2.65,1.6);%矢印
\node at (6.5,-0.4) {\small\gt{溶液}};
\draw[fill=black!35!white] (5,0) -- (5,1.25) -- (8,1.25) -- (8,0) --cycle;
\draw (5,1.25) -- (5,2.5) -- (8,2.5) -- (8,1.25);
\node[left,draw,single arrow,single arrow head extend=0.15cm,fill=black!40!white,rotate=90,scale=0.5] at (6.5,2.5) {\color{black!40!white}o};%ここまで右容器
\draw[fill=white] (5.45,2) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (7.1,1.9) circle (0.15cm);%気相中の分子
\draw[fill=black] (5.35,1.05) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (5.95,1.05) circle (0.15cm);
\draw[fill=black] (6.4,1) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (6.8,1.05) circle (0.15cm);
\draw[fill=black] (7.65,1.05) circle (0.15cm);%液相1段目
\draw[fill=white] (5.3,0.72) circle (0.15cm);
\draw[fill=black] (5.7,0.79) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (6.1,0.71) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (6.6,0.7) circle (0.15cm);
\draw[fill=black] (7.2,0.76) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (7.8,0.65) circle (0.15cm);%液相2段目
\draw[fill=black] (5.2,0.35) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (5.75,0.45) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (6.35,0.5) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (6.93,0.58) circle (0.15cm);%液相3段目
\draw[fill=white] (5.5,0.2) circle (0.15cm);
\draw[fill=black] (6.15,0.2) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (6.75,0.25) circle (0.15cm);
\draw[fill=black] (7.35,0.3) circle (0.15cm);
\draw[fill=white] (7.75,0.2) circle (0.15cm);%液相4段目,ここまで右粒子
\draw[->] (5.95,1.2) -- (5.95,1.6);
\draw[<-] (6.375,1.25) -- (6.375,1.65);
\draw[->] (6.8,1.2) -- (6.8,1.6);
\draw[<-] (7.225,1.25) -- (7.225,1.65);%矢印
\draw (5.2,0.35) -- (5.05,-0.75) -- (4.75,-0.75) node[left] {\parboxx{\footnotesize 不揮発性の\\溶質粒子}};
\end{tikzpicture}
\end{center}

溶液表面に存在する溶媒分子のみが液体部分から気体部分へと蒸発することが出来る。今,溶液表面に存在する粒子のうち,溶媒粒子の占める割合は$\bun{N}{N+n}$であるから,溶液表面から溶媒粒子が蒸発する勢いは純溶媒の時と比べて$\bun{N}{N+n}$倍になる。飽和蒸気圧の大きさは,粒子の蒸発する勢いに比例するので,溶液の飽和蒸気圧$P\〔\Pa〕$は,純溶媒の飽和蒸気圧$P_0\〔\Pa〕$の$\bun{N}{N+n}$倍になる。これを\gt{ラウールの法則}という。


\br2
\小見出し{蒸気圧降下}

下図のように,濃度の異なる溶液(溶質は不揮発性)の入った容器を連結して十分長時間放置すると,最終的にはどうなるか。

\begin{center}
\begin{tikzpicture}
\draw[fill=black!40!white,draw] (-3.5,0) -- (-0.5,0) -- (-0.5,0.75) -- (-3.5,0.75) --cycle;
\draw[fill=black!40!white,draw] (3.5,0) -- (0.5,0) -- (0.5,0.75) -- (3.5,0.75) --cycle;
\draw (-3.5,0.75) -- (-3.5,3) -- (-0.5,3) -- (-0.5,1.75) -- (0.5,1.75) -- (0.5,3) -- (3.5,3) -- (3.5,0.75);
\draw (-0.5,0.75) -- (-0.5,1.25) -- (0.5,1.25) -- (0.5,0.75);
\node[fill=black,single arrow,right,rotate=90,scale=0.5] at (-2,0.77) {abpqr};
\node[fill=black,single arrow,right,rotate=90,scale=0.3] at (2,0.77) {abpqr};
\draw[fill=black] (-0.7,0.1) circle (0.025);
\draw[fill=black] (-0.9,0.35) circle (0.025);
\draw[fill=black] (-1.3,0.55) circle (0.025);
\draw[fill=black] (-1.75,0.1) circle (0.025);
\draw[fill=black] (-2.1,0.55) circle (0.025);
\draw[fill=black] (-2.5,0.6) circle (0.025);
\draw[fill=black] (-2.7,0.4) circle (0.025);
\draw[fill=black] (-3.35,0.3) circle (0.025);
\draw[fill=black] (-3.35,0.6) circle (0.025);%%%%%%%%%
\draw[fill=black] (0.65,0.1) circle (0.025);
\draw[fill=black] (0.6,0.35) circle (0.025);
\draw[fill=black] (0.6,0.55) circle (0.025);
\draw[fill=black] (0.9,0.15) circle (0.025);
\draw[fill=black] (0.75,0.35) circle (0.025);
\draw[fill=black] (0.8,0.55) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.05,0.2) circle (0.025);
\draw[fill=black] (0.95,0.4) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.2,0.35) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.15,0.6) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.3,0.15) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.27,0.4) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.34,0.62) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.48,0.1) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.54,0.3) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.5,0.5) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.74,0.15) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.66,0.35) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.71,0.55) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.9,0.17) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.95,0.4) circle (0.025);
\draw[fill=black] (1.85,0.6) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.1,0.1) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.05,0.25) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.1,0.45) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.15,0.65) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.33,0.2) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.27,0.4) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.3,0.6) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.42,0.1) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.58,0.3) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.5,0.5) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.62,0.65) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.7,0.15) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.71,0.35) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.69,0.55) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.94,0.2) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.84,0.4) circle (0.025);
\draw[fill=black] (2.9,0.6) circle (0.025);
\draw[fill=black] (3.07,0.25) circle (0.025);
\draw[fill=black] (3.1,0.45) circle (0.025);
\draw[fill=black] (3.11,0.65) circle (0.025);
\draw[fill=black] (3.3,0.2) circle (0.025);
\draw[fill=black] (3.33,0.4) circle (0.025);
\draw[fill=black] (3.36,0.6) circle (0.025);
\end{tikzpicture}
\end{center}


\br2
\小見出し{過冷却}

凝固点降下を測定するために溶液を冷却する実験を行うと,\gt{過冷却}という現象が観察される。

\begin{center}
\begin{tikzpicture}[>=stealth]
\node at (1.2,3.65) {\small 純溶媒};
\node at (2.25,3) {\small 溶液};
\draw[-latex] (0,0) -- (6.25,0) node at +(-0.5,-0.2) {\small 冷却時間};
\draw[-latex] (0,0) -- (0,4) node at +(0,0.2) {\small 温度};
\draw[line width=1pt] (0.6,3.8) .. controls (0.66,2.9) and (1,1.5) .. (1.45,1.4) .. controls (1.52,1.4) .. (1.6,1.7) .. controls (1.68,2) .. (1.75,2) -- (4.75,2) -- (5.75,1.4);
\draw[densely dotted,thick] (0,2) -- (1.75,2);
\draw[fill=black] (1,2) circle (0.05cm) node at +(0.15,0.25) {\small A};
\draw[fill=black] (1.45,1.4) circle (0.05cm) node at +(-0.05,0.25) {\small B};
\draw[fill=black] (1.75,2) circle (0.05cm) node at +(-0.1,0.2) {\small C};
\draw[fill=black] (4.75,2) circle (0.05cm) node at +(0.2,0.2) {\small D};
\draw[line width=1pt] (1.85,3.6) .. controls (2,1.8) and (2,0.7) .. (2.5,0.6) .. controls (2.7,0.65) and (2.6,1.1) .. (2.8,1.05) -- (4,0.75) -- (5.5,0.75) -- (6,0.25);
\draw[densely dotted,thick] (0,1.22) -- (2.09,1.22) -- (2.8,1.05);
\draw[fill=black] (2.09,1.22) circle (0.05cm) node at +(-0.2,-0.2) {\small E};
\draw[fill=black] (2.5,0.6) circle (0.05cm) node at +(0,-0.2) {\small F};
\draw[fill=black] (2.8,1.05) circle (0.05cm) node at +(0,0.2) {\small G};
\draw[fill=black] (4,0.75) circle (0.05cm) node at +(0.2,0.2) {\small H};
\draw[fill=black] (5.5,0.75) circle (0.05cm) node at +(0.1,0.25) {\small I};
\draw[<->,thick] (0.25,1.22) -- (0.25,2) node[right,midway] {\small$\Delta T$};
\node[left] at (-0.1,2) {\small 溶媒の凝固点 $T_0$};
\node[left] at (-0.1,1.22) {\small 溶液の凝固点 $T$};
\end{tikzpicture}
\end{center}


\br2
\小見出し{U字管}

\begin{center}
\begin{tikzpicture}
\coordinate (l) at (0,0);
\draw[fill=black!30!white] ($(l)+(0,2.5)$) arc (180:0:0.3 and 0.1) -- +(0,-1.25) arc (180:270:0.65 and 0.65) arc (90:-90:0.1 and 0.3) arc (-90:-180:1.25 and 1.25) --cycle;
\draw[pattern=crosshatch dots] ($(l)+(2.5,2.5)$) arc (0:180:0.3 and 0.1) -- +(0,-1.25) arc (0:-90:0.65 and 0.65) -- +(0.05,0) arc (90:-90:0.1 and 0.3) -- +(-0.05,0) arc (-90:0:1.25 and 1.25) --cycle;
\draw[line width=1pt] ($(l)+(0,3.5)$) -- +(0,-2.25) arc (180:360:1.25 and 1.25) -- +(0,2.25);
\draw[line width=1pt] ($(l)+(0.6,3.5)$) -- +(0,-2.25) arc (180:360:0.65 and 0.65) -- +(0,2.25);
\draw[line width=1pt] ($(l)+(0.3,3.5)$) ellipse [x radius=0.3cm,y radius=0.1cm];
\draw[line width=1pt] ($(l)+(2.2,3.5)$) ellipse [x radius=0.3cm,y radius=0.1cm];
\draw ($(l)+(0.3,2.5)$) ellipse [x radius=0.3cm,y radius=0.1cm];
\draw ($(l)+(2.2,2.5)$) ellipse [x radius=0.3cm,y radius=0.1cm];
\draw[densely dashed] ($(l)+(0.6,2.5)$) -- +(1.3,0);
\draw ($(l)+(1.25,0.3)$) ellipse [x radius=0.1cm,y radius=0.3cm];
\draw ($(l)+(1.3,0)$) arc (-90:90:0.1 and 0.3);
\draw ($(l)+(1.25,0.6)$) -- +(-0.06,-0.06);
\draw ($(l)+(1.28,0.58)$) -- +(-0.11,-0.11);
\draw ($(l)+(1.3,0.55)$) -- +(-0.145,-0.145);
\draw ($(l)+(1.32,0.52)$) -- +(-0.17,-0.17);
\draw ($(l)+(1.33,0.48)$) -- +(-0.18,-0.18);
\draw ($(l)+(1.34,0.44)$) -- +(-0.19,-0.19);
\draw ($(l)+(1.345,0.395)$) -- +(-0.19,-0.19);
\draw ($(l)+(1.35,0.35)$) -- +(-0.19,-0.19);
\draw ($(l)+(1.35,0.3)$) -- +(-0.183,-0.183);
\draw ($(l)+(1.35,0.25)$) -- +(-0.17,-0.17);
\draw ($(l)+(1.34,0.19)$) -- +(-0.14,-0.14);
\draw ($(l)+(1.33,0.13)$) -- +(-0.13,-0.13);
\draw ($(l)+(1.31,0.06)$) -- +(-0.06,-0.06);
\draw[stealth-] (1.1,0.3) -- (0,0) node[left] {\small \fbox{半透膜}};
\node at ($(l)+(1.25,-0.4)$) {溶解させた直後};
\node at ($(l)+(1.25,-0.8)$) {\gt{(つりあっていない)}};
\node[single arrow,draw,fill=black,single arrow tip angle=60,single arrow head extend=0.4cm,single arrow head indent=0.2cm,scale=0.5] at (3.4,1.75) {abcdefghipqrst};
\node at (3.5,2.3) {\small\fbox{放置}};
\coordinate (m) at ($(l)+(4.5,0)$);
\draw[fill=black!30!white] ($(m)+(0,2)$) arc (180:0:0.3 and 0.1) -- +(0,-0.75) arc (180:270:0.65 and 0.65) arc (90:-90:0.1 and 0.3) arc (-90:-180:1.25 and 1.25) --cycle;
\draw[pattern=dots] ($(m)+(2.5,3)$) arc (0:180:0.3 and 0.1) -- +(0,-1.75) arc (0:-90:0.65 and 0.65) -- +(0.05,0) arc (90:-90:0.1 and 0.3) -- +(-0.05,0) arc (-90:0:1.25 and 1.25) --cycle;
\draw[line width=1pt] ($(m)+(0,3.5)$) -- +(0,-2.25) arc (180:360:1.25 and 1.25) -- +(0,2.25);
\draw[line width=1pt] ($(m)+(0.6,3.5)$) -- +(0,-2.25) arc (180:360:0.65 and 0.65) -- +(0,2.25);
\draw[line width=1pt] ($(m)+(0.3,3.5)$) ellipse [x radius=0.3cm,y radius=0.1cm];
\draw[line width=1pt] ($(m)+(2.2,3.5)$) ellipse [x radius=0.3cm,y radius=0.1cm];
\draw ($(m)+(0.3,2)$) ellipse [x radius=0.3cm,y radius=0.1cm];
\draw ($(m)+(2.2,3)$) ellipse [x radius=0.3cm,y radius=0.1cm];
\draw[densely dashed] ($(m)+(0.6,2)$) -- +(1.3,0);
\draw ($(m)+(1.25,0.3)$) ellipse [x radius=0.1cm,y radius=0.3cm];
\draw ($(m)+(1.3,0)$) arc (-90:90:0.1 and 0.3);
\draw ($(m)+(1.25,0.6)$) -- +(-0.06,-0.06);
\draw ($(m)+(1.28,0.58)$) -- +(-0.11,-0.11);
\draw ($(m)+(1.3,0.55)$) -- +(-0.145,-0.145);
\draw ($(m)+(1.32,0.52)$) -- +(-0.17,-0.17);
\draw ($(m)+(1.33,0.48)$) -- +(-0.18,-0.18);
\draw ($(m)+(1.34,0.44)$) -- +(-0.19,-0.19);
\draw ($(m)+(1.345,0.395)$) -- +(-0.19,-0.19);
\draw ($(m)+(1.35,0.35)$) -- +(-0.19,-0.19);
\draw ($(m)+(1.35,0.3)$) -- +(-0.183,-0.183);
\draw ($(m)+(1.35,0.25)$) -- +(-0.17,-0.17);
\draw ($(m)+(1.34,0.19)$) -- +(-0.14,-0.14);
\draw ($(m)+(1.33,0.13)$) -- +(-0.13,-0.13);
\draw ($(m)+(1.31,0.06)$) -- +(-0.06,-0.06);
\node at ($(m)+(1.25,-0.4)$) {状態1};
\node at ($(m)+(1.25,-0.8)$) {\gt{(つりあっている)}};
\node[single arrow,draw,fill=black,single arrow tip angle=60,single arrow head extend=0.4cm,single arrow head indent=0.2cm,scale=0.5] at (7.9,1.75) {abcdefghipqrst};
\node at (8,2.5) {\small\fbox{\parboxx{\baselineskip=0pt おもりを\\乗せる}}};
\coordinate (r) at ($(m)+(4.5,0)$);
\draw[fill=black!30!white] ($(r)+(0,2.5)$) arc (180:0:0.3 and 0.1) -- +(0,-1.25) arc (180:270:0.65 and 0.65) arc (90:-90:0.1 and 0.3) arc (-90:-180:1.25 and 1.25) --cycle;
\draw[pattern=crosshatch dots] ($(r)+(2.5,2.5)$) arc (0:-180:0.3 and 0.1) -- +(0,-1.25) arc (0:-90:0.65 and 0.65) -- +(0.05,0) arc (90:-90:0.1 and 0.3) -- +(-0.05,0) arc (-90:0:1.25 and 1.25) --cycle;
\draw[line width=1pt] ($(r)+(0,3.5)$) -- +(0,-2.25) arc (180:360:1.25 and 1.25) -- +(0,2.25);
\draw[line width=1pt] ($(r)+(0.6,3.5)$) -- +(0,-2.25) arc (180:360:0.65 and 0.65) -- +(0,2.25);
\draw[line width=1pt] ($(r)+(0.3,3.5)$) ellipse [x radius=0.3cm,y radius=0.1cm];
\draw[line width=1pt] ($(r)+(2.2,3.5)$) ellipse [x radius=0.3cm,y radius=0.1cm];
\draw ($(r)+(0.3,2.5)$) ellipse [x radius=0.3cm,y radius=0.1cm];
\draw ($(r)+(2.2,2.55)$) ellipse [x radius=0.3cm,y radius=0.1cm];
\draw ($(r)+(1.25,0.3)$) ellipse [x radius=0.1cm,y radius=0.3cm];
\draw[fill=white] ($(r)+(2.05,2.8)$) -- +(0,-0.25) arc (-180:0:0.15 and 0.05) -- +(0,0.25);
\draw ($(r)+(2.2,2.8)$) ellipse [x radius=0.15cm,y radius=0.05cm];
\draw[fill=white] ($(r)+(2.16,2.9)$) -- +(0,-0.1) arc (-180:0:0.04 and 0.02) -- +(0,0.1);
\draw[fill=white] ($(r)+(2.2,2.9)$) ellipse [x radius=0.04cm,y radius=0.02cm];
\draw[densely dashed] ($(r)+(0.6,2.5)$) -- +(1.3,0);
\draw ($(r)+(1.3,0)$) arc (-90:90:0.1 and 0.3);
\draw ($(r)+(1.25,0.6)$) -- +(-0.06,-0.06);
\draw ($(r)+(1.28,0.58)$) -- +(-0.11,-0.11);
\draw ($(r)+(1.3,0.55)$) -- +(-0.145,-0.145);
\draw ($(r)+(1.32,0.52)$) -- +(-0.17,-0.17);
\draw ($(r)+(1.33,0.48)$) -- +(-0.18,-0.18);
\draw ($(r)+(1.34,0.44)$) -- +(-0.19,-0.19);
\draw ($(r)+(1.345,0.395)$) -- +(-0.19,-0.19);
\draw ($(r)+(1.35,0.35)$) -- +(-0.19,-0.19);
\draw ($(r)+(1.35,0.3)$) -- +(-0.183,-0.183);
\draw ($(r)+(1.35,0.25)$) -- +(-0.17,-0.17);
\draw ($(r)+(1.34,0.19)$) -- +(-0.14,-0.14);
\draw ($(r)+(1.33,0.13)$) -- +(-0.13,-0.13);
\draw ($(r)+(1.31,0.06)$) -- +(-0.06,-0.06);
\node at ($(r)+(1.25,-0.4)$) {状態2};
\node at ($(r)+(1.25,-0.8)$) {\gt{(つりあっている)}};
\end{tikzpicture}
\end{center}


\br2
\小見出し{ヘンリーの法則(定圧容器)}

\begin{center}
\begin{tikzpicture}
\draw (0,2.5) -- (0,0) -- (1.5,0) -- (1.5,2.5);
\draw (0,0.85) -- (1.5,0.85);
\draw[fill=black] (0,1.8) -- (1.5,1.8) -- (1.5,2) -- (0.85,2) -- (0.85,3.2) -- (0.65,3.2) -- (0.65,2) -- (0,2) -- cycle;
\node at (0.75,1.3) {\footnotesize\ce{CO2}};
\node at (0.75,0.4) {\footnotesize 水 500\,\mL};
\draw[fill=black] (0.1,0.13) circle (0.02);
\draw[fill=black] (0.4,0.1) circle (0.02);
\draw[fill=black] (0.7,0.1) circle (0.02);
\draw[fill=black] (1,0.1) circle (0.02);
\draw[fill=black] (1.3,0.1) circle (0.02);
\draw[fill=black] (1.45,0.27) circle (0.02);
\draw[fill=black] (0.12,0.5) circle (0.02);
\draw[fill=black] (0.25,0.63) circle (0.02);
\draw[fill=black] (0.55,0.63) circle (0.02);
\draw[fill=black] (0.85,0.63) circle (0.02);
\draw[fill=black] (1.15,0.63) circle (0.02);
\draw[fill=black] (1.45,0.63) circle (0.02);
\draw[fill=black] (0.15,0.77) circle (0.02);
\draw[fill=black] (0.45,0.77) circle (0.02);
\draw[fill=black] (0.75,0.77) circle (0.02);
\draw[fill=black] (1.05,0.77) circle (0.02);
\draw[fill=black] (1.35,0.77) circle (0.02);
\end{tikzpicture}
\end{center}


\br2
\小見出し{ヘンリーの法則(定積容器)}
\begin{center}
\begin{tikzpicture}
\draw[fill=gray] (0,0) -- (0,1) -- (3.75,1) -- (3.75,0) -- cycle;
\draw (0,1) -- (0,2.5) -- (3.75,2.5) -- (3.75,1);
\draw (0,2.5) arc (90:270:0.4 and 0.75) node[left,fill=white,yshift=0.75cm] {$V_1\,〔\L〕$};
\draw (0,1) arc (90:270:0.2 and 0.5) node[left,fill=white,yshift=0.5cm] {$V_2\,〔\L〕$};
\node at (1.875,1.75) {$n$〔\mol〕};%ここまで左の容器
\draw[fill=black] (0.5,1.5) circle (0.07);
\draw[fill=black] (1.2,1.35) circle (0.07);
\draw[fill=black] (2.5,1.25) circle (0.07);
\draw[fill=black] (3.4,1.3) circle (0.07);
\draw[fill=black] (3,1.75) circle (0.07);
\draw[fill=black] (3.2,2.15) circle (0.07);
\draw[fill=black] (2.35,2.3) circle (0.07);
\draw[fill=black] (1.2,2.1) circle (0.07);
\draw[fill=black] (0.82,1.93) circle (0.07);
\draw[fill=black] (0.35,2.2) circle (0.07);%ここまで左の分子
\draw[-stealth] (4.25,1.25) -- (5.25,1.25);
\draw[fill=gray] (6.5,0) -- (6.5,1) -- (10.25,1) -- (10.25,0) -- cycle;
\draw (6.5,1) -- (6.5,2.5) -- (10.25,2.5) -- (10.25,1);
\draw (6.5,2.5) arc (90:270:0.4 and 0.75) node[left,fill=white,yshift=0.75cm] {$V_1\,〔\L〕$};
\draw (6.5,1) arc (90:270:0.2 and 0.5) node[left,fill=white,yshift=0.5cm] {$V_2\,〔\L〕$};%ここまで右の容器
\draw[fill=black] (7,1.5) circle (0.07);
\draw[fill=black] (8,1.65) circle (0.07);
\draw[fill=black] (8.6,1.5) circle (0.07);
\draw[fill=black] (9.75,1.3) circle (0.07);
\draw[fill=black] (9.7,2.15) circle (0.07);
\draw[fill=black] (6.85,2.2) circle (0.07);
\draw[fill=black] (7,0.5) circle (0.07);
\draw[fill=black] (7.7,0.25) circle (0.07);
\draw[fill=black] (8.6,0.45) circle (0.07);
\draw[fill=black] (9.9,0.8) circle (0.07);%ここまで右の分子
\end{tikzpicture}
\end{center}

\end{document}